Nola hitz egin haurrei ezbeharrei, larrialdiei eta hondamendiei buruz 

Hezitzaile eta familiei zalantzak eta beldurrak lantzeko gomendioak 

Cómo hablar a los niños sobre catástrofes | Foto: © UNICEF/UNI47081/Pirozzi

 

Lurrikarek, zikloiek edo gatazkek eragindako sufrimendu eta suntsipenaren irudiek biktimek jasaten duten izugarrikeria fisiko eta psikologikoa erakusten digute. Gainera, irudi horiek eragina dute gugan eta bereziki gogorrak dira txikienentzat. 

Haurrei hondamendiak ulertzen eta barneratzen laguntzeko gako batzuk aurkezten dizkizugu*. Gomendio hauek baliagarriak dira bai hezitzaile bai familientzat:

Emozioei arreta jarri 

  • Edozein hondamendi, naturala edo gizakiak eragindakoa, beldurgarria da haurrentzat zein helduentzat.
  • Garrantzitsua da helduok konturatzea beldurrak sor daitezkeela, nahiz eta ez agertu, eta garrantzitsua da haurrekin eta nerabeekin hitz egitea hondamendi batek asko eragin diela susmatzen dugunean. 
  • Arriskua faltsuki minimizatzeak ez du lasaitasunik ematen. Hala ere, jokabide errealista baina lasaia eta dramatizatu gabea izateak segurtasun zentzua emango du. 

Bilatu partekatzeko denbora eta espazioa 

  • Gurasoek babesa eman diezaiekete seme-alabei, hondamendiari buruzko sentimenduak adierazten utziz eta kezkatuta edo triste sentitzea normala dela esanez. Maite ditugula ziurtatu behar zaie, eta noizbait zerbait txarra gertatzen bada, babestu egingo dituztela. 

Denok ez dugu berdin erantzuten gauza bera sentitzen badugu ere

  • Gurasoek jakin behar dute semearen edo alabaren adinak eragina duela hondamendiari erantzuteko unean. Adibidez, lau urterekin kezka agertuko du gurasoen ohean lo egin nahian, zortzi urterekin eskolara ez joaten saiatuko da (agian gaizki dagoela esanez), eta nerabezaroan ohi baino gehiago eztabaidatuko du gurasoekin.
  • Hondamendia jolasekin birsortzea da haur txikienek trauma izan daitekeen gertaera baten gaineko kontrol-zentzua garatzeko eta antsietatea minimizatzeko modua, baita heldu batek hitz egiten duenean eta esperientzia beste batzuekin partekatzen duenean ere.

Badira haurrentzat egokiak ez diren albisteak

  • Gurasoek kontuz ibili behar dute seme-alabek komunikabideen hondamendiari buruzko albisteen aurrean duten jarrerarekin. Albiste txundigarriak entzuteak edo ikusteak trauma gehigarria eragin dezake, eta/edo haur bat sentsibilizatu gabe utz dezake indarkeriazko gaiei eta horien ondorioei buruz.
  • Garrantzitsua da, halaber, haurrei eta nerabeei hondamendi batetik jasotzen dituzten albisteak prozesatzen laguntzea. Sinets dezakete horrelako gauzak ez zaizkiela inoiz gertatuko. Beharrezkoa da horri buruz hitz egitea eta hondamendi mota batzuk gutariko edozeini gerta dakizkigukeela uler dezaten lortzea. Edo, aitzitik, beharbada oso urruneko hondamendi baten berri izatean ahulegi sentitzen dira. Helduok beldurrak adierazten lagundu behar diegu eta, ondoren, gogorarazi behar diegu hondamendia jasaten duen jende gehienak bizirik irauten duela, une horretan seguru dagoela azpimarratuz.
  • Gizarte osoak erreakzionatzen du hondamendien aurrean. Garrantzitsua da arreta jartzea gizarte-alarman, haurrengan zein helduengan eragin handia izan baitezake. Gazteak komunitatearen erantzunetan parte hartzera eta interesa agertzera animatu behar dira (adibidez, laguntza eta elkartasun ekintzak, zeremoniak, etab.)

Hondamedia oso gertukoa bada: laguntza berezia 

  • Hondamendia hurbilekoa edo familia bati hari zuzenean eragindakoa izan denean, erreakzioek luze iraun dezakete gertakariaren ondoren, baita urte batzuk geroago ere. Hondamendia gertatu eta berehala haur edo nerabe batentzako aholkularitza psikologikoak epe luzerako ondorio negatiboak murriztu ditzake.

 


* Aholku hauek Christopher Bellonci doktoreak, haurren osasun mentalean eta praktika onetan espezializatutako psikiatra denak, idatzitako artikulu batean oinarritzen dira. Artikulu hori jada ez dago Interneten.

Bakearen Eguna jarduerak eta baliabideak

Portada del video

Amaya Lopez | 22/03/2022

Bideoa: Oleksandraren egunerokoa 

Bideo hau Bigarren Hezkuntzako ikasgeletan erabil daiteke gerrei eta mundu osoko milioika pertsona errugaberen bizitzei…

Bakearen koloreak - Haur hezkuntza jarduera

Amaya Lopez | 25/01/2018

Bakearen koloreak

Bakearen kolore sinbolikoa zuria izan arren, kolore guztiak bakearen kolore izan daitezkeela jakiten lagunduko digun Ha…

Bakearen koloreak - Haur hezkuntza jarduera

Amaya Lopez | 25/01/2018

Bakearen koloreak

Esta actividad nos permite entender un poco mejor la relación que existe entre el agua y la paz y cómo podemos evitar l…

Misio diplomatikoa - Bigarren Hezkuntzarako

Amaya Lopez | 25/01/2018

Misio diplomatikoa

Bigarren Hezkuntzarako bideratuta dagoen jarduera honek , gatazketan sortzen diren gaizki-ulertuen papera ikusten lagun…

Bakea babes dezagun - Lehen hezkuntzarako jarduera

Amaya Lopez | 25/01/2018

Bakea babes dezagun

Lehen Hezkuntzarako ekintza honen helburua indarkeriaren ondorioen inguruan gogoeta sustatzea da, eta horren harira, s…

Bakearen puzzlea - Haur hezkuntzarako jarduera

Amaya Lopez | 25/01/2018

Bakearen puzzlea

Indarkeria Ezaren eta Bakearen aldeko Eskola Eguna

Bakearen bingoa - Lehen hezkuntzarako jarduera

Amaya Lopez | 25/01/2018

Bakearen bingoa

Lehen Hezkuntzarako jarduera, beste pertsona batzuekin amankomunean ditugun gauzak ezagutzea eta bakea lortzeko akordio…

Bake ahotsak - Bigarren hezkuntzako jarduera

Amaya Lopez | 25/01/2018

Bake ahotsak

Gatazken ebazpenerako oinarrizko pausuak ematen ikasteko Bigarren Hezkuntzarako jarduera. Horrez gain, bakea lortzeko g…

Azken berriak blogean

Neska bat tren baten ondoan ibiltzen da

Amaya Lopez | 25/03/2022

Haur errefuxiatuen hezkuntza-inklusioa bultzatzea 

Milioi bat haur baino gehiagok ihes egin dute Ukrainatik gerraren ondorioz. Harrera herrialdeetako hezkuntza-sistema eg…

Bi mutilek karta batzuk irakurtzen dituzte ikasgelan

Amaya Lopez | 25/03/2022

Eskola bakoitza, aterpe bat

Gure ikasgeletan ukrainar ikasleak sartzeko haurren eskubideei buruzko gako batzuk.

Una niña mira la pantalla de un móvil con gesto serio

Amaya Lopez | 22/03/2022

Komunikabideen eta haurren indarkeriari buruzko 3 hezkuntza-gako 

Indarkeriazko edukiek haurtzaroan duten eragina gai eztabaidagarria da, eta ez dago erantzun bakar eta argirik, zer egi…

Bakearen bi bandera zuri, errusieraz eta ukraineraz "bakea" hitza gainjartzen den

Amaya Lopez | 03/03/2022

Hitz egin dezagun мир -ri buruz: Bakea berdin esaten da ukranieraz eta errusieraz

Nola landu dezakegu ikasgeletatik Ukrainako gatazka: gure ikasleen kezka izan daitekeen gaia da, batez ere gure ikastet…

Ilustracion

Amaya Lopez | 16/09/2021

Kontzientzia heziz: Eskubideak, buruko osasuna eta hezkuntza

Buruko osasunerako eskubidea eta bizi-ohitura positiboen garapena bultzatzeko hezkuntzak duen papera. 2020-2021 ikastur…

Ura: Tanta bakoitza, altxor bat - Ikastetxeentzako erakusketa

Amaya Lopez | 10/02/2021

Ura: Tanta bakoitza, altxor bat - Ikastetxeentzako erakusketa

Hamar panelez osatutako erakusketa, ikastetxeek urarekin, garapen iraunkorrarekin eta haurren eskubideekin zerikusia du…

COVID-19 Inkesta

[email protected] | 22/04/2020

Nola ari dira irakasleak COVID-19aren krisiari aurre egiten?

400 irakasle inguruk parte hartu zuten inkesta batean, hezkuntza-komunitateak COVID-19aren aurrean duen erantzuna ezagu…

Otarteko solidarioa (6.maila B)

erlijiokoiraka… | 24/05/2019

Otarteko solidarioa (6.maila B)

Eskerrik asko parte hartzeagatik!! Zure laguntzari esker 302,15 euro lortu ditugu UNICEFi emateko. Denon artean gauza p…

Argazkia. Hogar San Jose Ikastetxeko ikasleak korrika

[email protected] | 29/03/2019

Gasteizko Hogar San Jose ikastetxean "NIGERRERAKO TANTAK" lasterketa ospatu dugu

 
iStockphoto.com/BRO Vector
 
© iStockphoto.com/BRO Vector
 

Kontzientzia hezten

Ikastaro hau une egokia izan daiteke gure ikastetxean ongizate psikosozialari eta bizi-ohitura osasungarriei buruz hausnartzeko eta zenbait gauza hobetzeko.

EZAGUTU GEHIAGO

 
Ilustración de la cabeza de una mujer
© iStockphoto.com/BRO Vector